Beursbrief

Euro

De koers van de euro is in de afgelopen weken hersteld. De vraag is of dit herstel van blijvende aard is, dan wel of we een nieuwe correctie in de koers van de euro gaan krijgen. Het antwoord op die vraag is voorlopig nog niet geformuleerd.

Deflatiegevaar kan in de toekomst groter worden

In een wereld die gebukt gaat onder een hoge schuldenlast, voelen sommige landen zich aangespoord om te proberen zich uit hun schuld te ‘inflateren'. Maar je kunt inflatie niet naar behoefte creëren, vraag dat maar aan de Japanners! Of kan inflatie toch een oplossing bieden voor de huidige problemen met de overheidsschulden?

Een van de oorzaken van de hardnekkige deflatie in Japan is de vergrijzing van de bevolking. Een vergrijzende samenleving heeft geleidelijk minder behoefte aan nieuwe huizen en nieuwe auto's, aan arbeidsintensieve of grondstofrijke producten (en dat zijn doorgaans nu juist de belangrijkste aanjagers van inflatie).

Ad van Tiggelen (ING): " Omgekeerd moet een vergrijzende samenleving enorm veel beleggingen met een laag risico aanhouden om voor alle gepensioneerden een stabiel inkomen te kunnen garanderen. Daarom gaan de Japanners nog vrolijk door met het kopen van eigen staatsobligaties, zelfs als deze in nominale zin nauwelijks meer dan 1% opleveren. Immers: als de deflatie 2% bedraagt, is de reële rente op hun obligaties nog steeds 3%!"

Waarom is dit relevant? Het geval wil dat de eurozone op dit moment dezelfde demografische opbouw heeft als Japan in de vroege jaren negentig. Ook in Europa wordt de vergrijzende samenleving, met haar deflatoire tendens, gaandeweg werkelijkheid.

Ad van Tiggelen (ING): " Daarnaast klinkt er in het huidige bestedingspatroon van de toonaangevende Duitse consument een echo door van het Japanse verhaal van toen. De reële groei van de consumptie in Duitsland stagneert al tien jaar en de Duitsers hebben aardig wat gedragseigenschappen gemeen met de Japanners. Voor beide volken geldt dat ze - bovengemiddeld - controle willen houden over hun leven en hun toekomst, ook in financiële zin. Het ligt nu misschien meer in hun aard om te sparen dan om uit te geven. Er is uiteraard niets op tegen om de hand op de knip houden, maar de Japanners hebben wel bewezen dat daar een groot deflatiegevaar in schuilt."

De huidige lage Duitse obligatierente is daarom mogelijk niet alleen het gevolg van Duitslands status van veilig toevluchtsoord, maar kan ook het eerste naoorlogse teken van een deflatietrend zijn. Ad van Tiggelen (ING): " In dat geval moeten de aandelenwaarderingen inderdaad iets lager zijn dan hun historisch gemiddelde. En dan is een obligatierente van 3% nog goed verdedigbaar. De tijd zal het leren, maar het recente gedrag op de financiële markten is misschien wel rationeler dan het op het eerste gezicht lijkt."

Spreads op staatsleningen blijven stijgen

De obligatiemarkten blijven de hoge risico's van de leningen uit de eurozone hoog inschatten. De spreads op het schuldpapier blijven toenemen. De geluiden over een kredietgebeurtenis, de komende jaren, binnen de Europese Monetaire Unie worden groter.

ABN Amro: "Wij geloven dat het te vroeg is om deze conclusie te trekken. Hoewel we de schaal van de fiscale problemen ook waarnemen, zijn de renteverplichtingen met betrekking tot de leningen in de eurozone nog steeds onder historische niveaus."

Waarschijnlijk zullen ze de komende jaren niet extreem toenemen. Daar komt bij dat de European Financial Stability Facility (EFSF) een bodem biedt voor elk zwak EMU-lid. En hoewel er sceptische geluiden klinken over de effectiviteit van het Europese 'bailout plan', stuwt dit de vlucht naar kwaliteitsleningen zoals de door ons geprefereerde Duitse Bunds, en in mindere mate andere sterke Europese leningen.

De Franse creditspread bereikt overigens de 100 basispunten, onder andere vanwege het relatief inactieve tempo van uitgifte.

ABN Amro: "Maar de Franse overheidsleningen bereiken met deze spread wel de andere overheidsleningen die onder druk staan, zoals Oostenrijk, België, Griekenland, Ierland, Italië, Portugal, Spanje en het Verenigd Koninkrijk. Op dit moment kunnen bedrijfsleningen zich dus verder loskoppelen van de staatsleningen."